Οι ποιητές μας διασώζουν τὴν ἀλήθεια τοῦ προσώπου μας. Στην εποχὴ της εἰκονικῆς πραγματικότητάς μας καθαρίζουν την ὅραση απὸ τις τρέχουσες επιχωματώσεις και μας κάνουν αισθητὸ το αἴτημα για πραγματικότητα βίου εορταστικὴ και πένθιμη συνάμα.
Τετάρτη 24 Δεκεμβρίου 2025
Κυριακή 13 Ιουλίου 2025
Τετάρτη 30 Απριλίου 2025
Το βιοπολιτικό διακύβευμα της επιστημονικής γνώσης
461 χρόνια πριν, γεννήθηκε στην Πίζα ο Γαλιλαίος, ο κορυφαίος Ιταλός φυσικός φιλόσοφος που από πολύ νωρίς αναγνωρίστηκε διεθνώς ως ένας από τους πατέρες της νεότερης επιστήμη.
Παρασκευή 14 Μαρτίου 2025
Η 14η Μαρτίου και ο αριθμός π=3,14
Το 1988 ο φυσικός Larry Shaw είχε την έμπνευση να συνδέσει τον αριθμό π=3,1415927…,
με την ημερομηνία 3/14 ή 14 Μαρτίου. Εκείνη την εποχή εργαζόταν στο
Exploratorium, ένα μουσείο για την επιστήμη και την τεχνολογία στο San
Francisco, όπου καθιερώθηκε την 14η Μαρτίου να πραγματοποιούνται
εορταστικές εκδηλώσεις αφιερωμένες στον αριθμό π.
Συμπτωματικά, στις 14 Μαρτίου του 1879 γεννήθηκε στο Ulm της Γερμανίας ο Albert Einstein.
Σάββατο 22 Φεβρουαρίου 2025
Οι τελευταίες ημέρες της Πομπηίας λεπτό προς λεπτό
8 κυβικά χιλιόμετρα υλικού απελευθερώθηκαν στην έκρηξη του Βεζούβιου
Ανατριχιαστικές λεπτομέρειες για τις τελευταίες δύο ημέρες της αρχαίας Πομπηίας έρχονται στο φως χάρη σε μελέτες που παρακολουθούν λεπτό προς λεπτό το χρονικό της ηφαιστειακής καταστροφής το 79 μ.Χ.
Παρασκευή 21 Φεβρουαρίου 2025
Η κατακλυσμιαία πλημμύρα που γέμισε μια στεγνή Μεσόγειο
3,75 εκατ. κυβικά χιλιόμετρα είναι ο όγκος της Μεσογείου
Παρασκευή 7 Φεβρουαρίου 2025
Πώς ο καφές έγινε το μαγικό ελιξίριο των επαναστατικών ιδεών
Κανένα ποτό δεν έχει διαμορφώσει περισσότερο την ανθρώπινη ιστορία από ότι ο καφές
Παρόλο που ο αγαπημένος διεγερτικός καφές έχει γίνει παγκόσμιο εμπόρευμα, με πάνω από 2 δισεκατομμύρια φλιτζάνια να πίνονται καθημερινά, ήταν πάντα επαναστάτης.
Παρασκευή 31 Ιανουαρίου 2025
Ο κρατικός υλισμός
Στη φιλοσοφική επεξεργασία του Βλαντίμιρ Ίλιτς Ουλιάνοφ, γνωστού ως Λένιν, η νίκη της Ρωσικής Επανάστασης αποτελούσε τη σαφέστερη απόδειξη της υπεροχής του υλισμού έναντι του ιδεαλισμού.
Παρασκευή 10 Ιανουαρίου 2025
Τζ. Ρ. Τόλκιν / Ο Άρχοντας του Φανταστικού
«Οι πολιτικές απόψεις μου κλίνουν ολοένα και περισσότερο προς την Αναρχία (με τη φιλοσοφική έννοια του όρου, που σημαίνει κατάργηση του ελέγχου και όχι γεννειαφόροι βομβιστές) – ή προς τη μη-συνταγματική μοναρχία» – Τζον Ρόναλντ Ρόιελ Τόλκιν
Δευτέρα 30 Δεκεμβρίου 2024
Γεώργιος Σουρής | Πρωτοχρονιά
Καινούργιος χρόνος!... τι χαρά!... τι εὐτυχία πάλι!
ὅλοι βαστοῦνε κἄτι τὶ καὶ εἰς τὰ δυο των χέρια,
ὅλοι χαρούμενοι κτυποῦν στὸν τοῖχο τὸ κεφάλι
καὶ βλέπουν τοὺς λογαριασμοὺς καὶ τὰ παλῃὰ τεφτέρια.
Fyodor Dostoevsky - Το όνειρο ενός γελοίου ανθρώπου.
"Είμαι ένας άνθρωπος γελοίος. Τώρα με λένε τρελό. Θα ήταν τίτλος τιμής αν για αυτούς δεν εξακολουθούσα να είμαι το ίδιο γελοίος. Αλλά δεν δυσανασχετώ πια, όλος ο κόσμος μου είναι αρκετά συμπαθής, ακόμη κι όταν με κοροϊδεύουν και θα έλεγε κανείς, πως τότε ίσα ίσα μου είναι συμπαθής. Θα γελούσα κι εγώ μαζί με αυτούς ευχαρίστως, όχι τόσο για μένα, αλλά για να τους κάνω ευχαρίστηση, αν δεν δοκίμαζα τόση θλίψη κοιτάζοντάς τους. Θλίψη να βλέπω πώς δεν γνωρίζουν την αλήθεια, αυτή την αλήθεια που γνωρίζω εγώ. Τι σκληρό είναι να την γνωρίζεις μόνος εσύ! Αλλά δεν θα καταλάβουν, όχι, δεν πρόκειται να καταλάβουν.Άλλοτε υπέφερα πολύ να περνώ για γελοίος δεν φαινόμουν.
Ο Αϊνστάιν και η κίνηση Μπράουν
Κατά το 1827 ο Άγγλος βοτανολόγος Robert Brown
πρωτοπαρατήρησε με το μικροσκόπιο την τρεμουλιαστή κίνηση μικρών κόκκων
γύρης πάνω στο νερό. Είδε ότι οι κόκκοι γύρης χόρευαν ακατάπαυστα με
κίνηση ακανόνιστη και τυχαία που αρχικά θεωρήθηκε σαν μια μορφή ζωής.
Οι αναρχοχριστιανικές κοινότητες της Ρωσίας του 19ου και 20ου αι.
Στη γεωγραφική περιοχή της Ουκρανίας-Ρωσίας που το τελευταίο διάστημα βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, στα τέλη του 19ου αι. ευδοκίμησαν οι λεγόμενες τολστοϊκές κοινότητες. Κοινοβιακές, αναρχοχριστιανικές κοινότητες. Σίγουρα οφείλουμε να διευκρινίσουμε, ότι ο Τολστόι δεν συμμεριζόταν τον όρο «τολστοϊσμός», ενώ παράλληλα και η χρήση του συνθετικού όρου «αναρχοχριστιανισμός» εμπεριέχει ουσιαστικά δυο αντίθετες μεταξύ τους έννοιες.
«Μπορεί να είμαι ο Τολστόι, αλλά δεν είμαι τολστοϊκός», έλεγε ο γνωστός λογοτέχνης. Ενώ ο αναρχοχριστιανισμός διακρίνεται από μια σύνθετη και πολλές φορές ετερόκλητη παρουσία απόψεων και πρακτικών. Δεν αποτελεί έναν συμπαγή «χώρο» αλλά σίγουρα υπάρχουν βασικοί και κοινοί πυλώνες που τον οριοθετούν. Η διδασκαλία του Ιησού, ο πασιφισμός, ο λιτός τρόπος ζωής είναι μερικοί από αυτούς. Ασφαλώς η Αναρχία, ξεκάθαρα αντίθετη σε κάθε μορφής επιβολή, ιεραρχία και εξουσία, τάχθηκε και τάσσεται αντίθετη σε κάθε -ισμό είτε πολιτικό είτε θρησκευτικό
Εν προκειμένω, η θρησκεία αποτελούσε ακόμη έναν καταπιεστικό μηχανισμό μέσω και της ιεραρχικής εξουσίας που επέβαλλε και επιβάλει η Εκκλησία. Πέραν των δογματισμών, όμως, που αυτή φέρει αποπροσανατολίζοντας και περιορίζοντας τη δυναμική ελευθερίας των ανθρώπων, ο Αναρχοχριστιανισμός ορίζεται, με αρκετούς βαθμούς ελευθερίας, μέσα από τους κοινούς τόπους των δυο αυτών τάσεων. Οι αναρχοχριστιανικές τολστοϊκές κοινότητες, ορθόδοξες στο θρησκευτικό δόγμα, δεν αποτελούν τις πρώτες ή τις μόνες συνδηλώσεις κοινωνικού και θρησκευτικού. Λίγους αιώνες νωρίτερα είχαμε το εξεγερτικό πνεύμα του θεολόγου Τόμας Μύνστερ και τις εξεγέρσεις που λάμβαναν χώρα στη κεντρική Ευρώπη. Ενώ κατά τη σύγχρονη εποχή συναντάμε τη λεγόμενη Θεολογία της Απελευθέρωσης στη Λατινική Αμερική, που αποτελεί θεωρητικά τον διάλογο μεταξύ θεολογίας και μαρξισμού, αλλά που ταυτόχρονα σε πολλές περιπτώσεις ενίσχυσε και υποστήριξε «απελευθερωτικά ένοπλα κινήματα», όπως αυτό των Σαντινίστας στη Νικαράγουα.
Τρίτη 24 Δεκεμβρίου 2024
Δ. Κοσμόπουλος - Τὰ Χριστούγεννα τῶν ποιητῶν
Οι ποιητές μας διασώζουν τὴν ἀλήθεια τοῦ προσώπου μας. Στην εποχὴ της εἰκονικῆς πραγματικότητάς μας καθαρίζουν την ὅραση απὸ τις τρέχουσες επιχωματώσεις και μας κάνουν αισθητὸ το αἴτημα για πραγματικότητα βίου εορταστικὴ και πένθιμη συνάμα.
"Ἐὰν τὸ Πάσχα εἶναι ἡ λαμπροτάτη τοῦ Χριστιανισμοῦ ἑορτή, τὰ Χριστούγεννα βεβαίως εἶναι ἡ συγκινητικωτάτη" γράφει στὴν Ἐφημερίδα τῆς 25ης Δεκεμβρίου τοῦ 1887 ὁ Ἀλέξανδρος Παπαδιαμάντης. Γιὰ τὸν πεζογράφο Παπαδιαμάντη διόλου τυχαῖα ὁ Μαλακάσης δήλωνε ὅτι εἶναι ὁ καλύτερος ποιητὴς ποὺ γνώρισε.
Παρασκευή 8 Νοεμβρίου 2024
Παρασκευή 25 Οκτωβρίου 2024
Παίζει ο Θεός ζάρια;
«Είναι γνωστό ότι η ηλεκτροδυναμική του Maxwell – όπως συνήθως κατανοείται στον παρόντα χρόνο –, όταν εφαρμόζεται σε κινούμενα σώματα, οδηγεί σε ασυμμετρίες που δεν φαίνεται να είναι εγγενείς στα φαινόμενα».
Δευτέρα 7 Οκτωβρίου 2024
Το διαχρονικό όνειρο της εξάλειψης του χρόνου ...
Ο χρόνος όχι μόνο δεν περιορίζεται σε ό,τι μετράνε τα ρολόγια μας, ούτε και αποτελεί μόνο μια ανθρώπινη ψευδαίσθηση, όπως πίστευε ακράδαντα ο Αϊνστάιν, αλλά ενυπάρχει και εξηγεί την ανάδυση όλων των πολύπλοκων φυσικών συστημάτων: από την οργάνωση και τη λειτουργία των ζωντανών οργανισμών μέχρι τη διαμόρφωση και την εξέλιξη των ουράνιων σωμάτων, όπως υποστήριζε ο Μπερξόν πριν από περίπου έναν αιώνα.
Παρασκευή 23 Αυγούστου 2024
Τι είναι η ζωή;
Πριν από 77 χρόνια, ο Erwin Schrödinger, ο φυσικός που διατύπωσε την θεμελιώδη εξίσωση της κβαντομηχανικής, αλλά έγινε γνωστός στο ευρύ κοινό από τον γάτο του, δημοσίευσε ένα βιβλίο με τίτλο «Τι είναι η ζωή;».
Σάββατο 17 Αυγούστου 2024
Από τον Προυντόν στον Μπακούνιν

Ο αείμνηστος Georges Gurvitch (Τζόρτζ Γκούρβιτς) θεωρούσε «συγκλονιστικό να συγκρίνει κάποιος τον Μπακούνιν και τον Προυντόν» και υποστήριξε ότι θα μπορούσε να γραφτεί ένα βιβλίο, με τίτλο Μπακούνιν και Προυντόν, για να δείξει πόσο απέχει, στην πραγματικότητα, ο Μπακούνιν από τον Προυντόν. Αναμφίβολα ο Γκούρβιτς είχε πιστέψει χωρίς να αμφισβητήσει στο παραμικρό τη φήμη του υποστηρικτή αντίληψης της καταστροφικής βίας που ακολουθούσε τον Μπακούνιν. Ο διαπρεπής κοινωνιολόγος απέρριψε ως «αφύσικη» οποιαδήποτε σύγκριση μεταξύ των δύο ανδρών. Προτείνω να κάνω εδώ μια απαραίτητη επαναξιολόγηση αυτού του θέματος.
Πέμπτη 14 Μαρτίου 2024
Η εμφάνιση του συμβόλου π
Πότε ο λόγος της περιφέρειας προς τη διάμετρο ενός κύκλου συμβολίστηκε για πρώτη φορά με το γράμμα π;
Yπενθυμίζεται ότι σήμερα 14 Μαρτίου (3/14) είναι ημέρα του αριθμού π.

















